नवल किशोर राउत । पर्सा । पर्सा जिल्लाको दुधेश्वरनाथ महादेव (भाथा धाम) मा यस वर्षको बैशाख मेला भव्य रूपमा सुरु भएको छ। पर्सा राष्ट्रिय निकुञ्ज भित्रको घना जंगल क्षेत्रमा अवस्थित यो धार्मिक तथा ऐतिहासिक धाममा प्रत्येक वर्ष तीन पटक बैशाख, श्रावण र माघ महिनामा मेला लाग्ने परम्परा रहिआएको छ। २०८३ सालको पहिलो महिनासँगै सुरु भएको यस मेलामा प्रारम्भिक दिनदेखि नै हजारौं भक्तजनको उल्लेख्य उपस्थिति देखिएको छ। भक्तजनहरूले जल चढाउने, पूजा अर्चना गर्ने तथा धार्मिक अनुष्ठानहरू सम्पन्न गर्दै धामको महत्वलाई निरन्तरता दिएका छन्।
स्थानीयवासीहरूका अनुसार यो मेला कुनै नयाँ परम्परा नभई पुस्तौंदेखि चल्दै आएको धार्मिक आस्थाको केन्द्र हो। स्थानीय बिनोद कुमार यादवका अनुसार “हाम्रा बाजे परबाजेदेखि नै यो मेला लाग्दै आएको हो, र प्रत्येक वर्ष भक्तजनको संख्या बढ्दै गएको देखिन्छ।” उनले यस वर्ष पनि बैशाख मेलामा उल्लेख्य भीड देखिएको र दैनिक रूपमा हजारौं भक्तजन धाममा पुगेर पूजा गर्ने गरेको बताए। धार्मिक पर्यटनको दृष्टिले समेत यस धामले महत्वपूर्ण स्थान ओगट्दै गएको स्थानीयहरूको भनाइ छ।
त्यस्तै, नेपाल पत्रकार महासंघ पर्सा का सदस्य तथा वरिष्ठ पत्रकार बलिराम शुक्लले यस धामको ऐतिहासिक र धार्मिक महत्वबारे लामो समयदेखि लेखन गर्दै आएको उल्लेख गर्दै पूर्वाधार विकासमा अझै पनि चुनौती रहेको बताए। विशेषगरी श्रावण महिनामा लाग्ने मेलाका क्रममा अत्यधिक भीडका कारण आवतजावत, खानेपानी, शौचालय तथा व्यवस्थापनमा समस्या देखिने गरेको उनको भनाइ छ। “हाल बैशाख मेलामा जाने आउने सहज भए पनि श्रावणमा समस्या बढ्छ, सम्बन्धित निकायले समयमै ध्यान दिनुपर्छ,” उनले भने।
पुस्तौंदेखि चल्दै आएको धार्मिक परम्परा, वर्षमा तीन पटक लाग्ने ऐतिहासिक मेला
यस धार्मिक स्थलमा मधेस प्रदेशका विभिन्न जिल्लाका साथै भारतका बिहार, उत्तर प्रदेश र झारखण्डबाट समेत ठूलो संख्यामा भक्तजन आउने गरेका छन्। यसले धामलाई अन्तर्राष्ट्रिय धार्मिक गन्तव्यको रूपमा समेत चिनाउन सहयोग पुर्याएको छ। मेलालाई व्यवस्थित बनाउन इलाका प्रहरी कार्यालय पटेर्वा सुगौली ले सुरक्षा व्यवस्था कडा पारेको छ भने स्थानीय तह, मेला समिति तथा स्वयंसेवकहरू परिचालन गरी भक्तजनको आवतजावत सहज बनाइएको छ।
स्थानीय लालबहादुर यादवले यति महत्वपूर्ण धार्मिक तथा पर्यटकीय स्थल भए पनि अपेक्षित रूपमा प्रचार प्रसार हुन नसकेको गुनासो गरे। उनका अनुसार उचित प्रचार, पूर्वाधार विकास र सरकारी प्राथमिकता पाएमा दुधेश्वरनाथ महादेव धाम प्रदेशकै प्रमुख धार्मिक पर्यटन केन्द्र बन्न सक्ने सम्भावना रहेको छ। “सम्भावना धेरै छ, तर प्रचार र व्यवस्थापनमा ध्यान दिन जरुरी छ,” उनले भने।
स्थानीयको गुनासो प्रचार र पूर्वाधार भए भाथा धाम प्रदेशकै प्रमुख धार्मिक गन्तव्य बन्न सक्छ |प्रचार अभावकै कारण ऐतिहासिक धामको विकासमा ढिलाइ
मेला समितिले यस वर्ष व्यवस्थापनलाई थप प्रभावकारी बनाउने प्रयास गरेको जनाएको छ। भक्तजनहरूका लागि सुरक्षित वातावरण, सहज आवतजावत तथा आवश्यक सेवा–सुविधा उपलब्ध गराउनेतर्फ ध्यान दिइएको समितिको भनाइ छ। साथै कुनै समस्या वा असहज अवस्था आएमा तुरुन्त समिति वा सुरक्षा निकायसँग सम्पर्क गर्न सबै भक्तजनलाई आग्रह गरिएको छ। धार्मिक आस्था, ऐतिहासिक महत्व र प्राकृतिक सौन्दर्यले भरिपूर्ण यस धामले भविष्यमा अझ व्यापक पहिचान पाउने अपेक्षा गरिएको छ।
टिप्पणी